رفتن به محتوای اصلی
جستجو در ملک‌دان…
وام و سامانه‌ها

اوراق تسه یا اوراق مسکن چیست و برای وام چطور استفاده می‌شود؟

تحریریهٔ ملک‌دانانتشار به‌روزرسانی ۱۰ دقیقه مطالعه
جواب کوتاه

اوراق تسه یا اوراق مسکن گواهی حق‌تقدم استفاده از تسهیلات مسکن است که در فرابورس معامله می‌شود. قیمت آن روزانه تغییر می‌کند؛ بنابراین قیمت روز را باید از بازار تسهیلات مسکن فرابورس ببینید. برای محاسبه هزینه، مبلغ وام را بر ارزش هر برگه تقسیم و حاصل را در قیمت روز هر برگه ضرب کنید.

محاسبهٔ هزینهٔ اوراق تسه: مبلغ وام تقسیم بر ارزش اسمی هر برگه برابر تعداد برگه، ضرب در قیمت روز فرابورس برابر هزینهٔ خرید

اوراق تسه چیست و چه کاربردی دارد؟

اوراق تسه یا اوراق مسکن نام رایج گواهی حق‌تقدم استفاده از تسهیلات مسکن بانک مسکن است. این اوراق در بازار سرمایه معامله می‌شوند و متقاضی وام مسکن می‌تواند با خرید تعداد موردنیاز، از امتیاز تسهیلات مرتبط با اوراق استفاده کند. به همین دلیل «خرید اوراق تسه» با خرید سهام یک شرکت یکی نیست؛ هدف اصلی آن، تهیه حق‌تقدم استفاده از تسهیلات مسکن است.

قیمت تسه ثابت نیست و با معاملات بازار تغییر می‌کند. پس عددی که در یک مقاله یا ابزار قدیمی می‌بینید، لزوماً قیمت روز نیست. برای مشاهده قیمت جاری، باید بازار تسهیلات مسکن فرابورس و نماد موردنظر را بررسی کنید.

  • تسه برای استفاده از تسهیلات مسکن از محل اوراق به کار می‌رود.
  • اوراق در فرابورس معامله می‌شوند و قیمت روز دارند.
  • تعداد اوراق موردنیاز به مبلغ تسهیلات موردنظر و ارزش اسمی هر برگه طبق مقررات همان تسهیلات وابسته است.
  • هزینه خرید اوراق جدا از هزینه‌ها و شرایط خود وام مسکن است.
  • قبل از خرید، نماد، تاریخ اعتبار و شرایط استفاده از اوراق را بررسی کنید.

هشدارقیمت اوراق مسکن را با مبلغ وام اشتباه نگیرید. خرید اوراق، هزینه‌ای برای تهیه حق‌تقدم تسهیلات است و جدا از اصل تسهیلات بانکی محاسبه می‌شود.

در مادهٔ ۴ قانون جهش تولید مسکن آمده است: «بانکها و مؤسسات اعتباری غیربانکی مکلفند حداقل بیست درصد(۲۰%) از تسهیلات پرداختی نظام بانکی در هر سال را با نرخ سود مصوب شورای پول و اعتبار به بخش مسکن اختصاص دهند، …» برای متقاضی وام مسکن یعنی بخشی از تسهیلات هر سال قانوناً باید به مسکن برسد؛ هزینهٔ اوراق جدا از همین تسهیلات حساب می‌شود.

قیمت اوراق تسه امروز را از کجا ببینیم؟

قیمت اوراق تسه روزانه و وابسته به معاملات بازار است. بنابراین برای «قیمت اوراق تسه امروز» عدد ثابتی وجود ندارد. قیمت را از صفحه بازار تسهیلات مسکن فرابورس ببینید و نماد موردنظر را همان روز بررسی کنید.

قیمت یک روز مشخص با قیمت روزی که این صفحه را می‌خوانید تفاوت دارد؛ قیمت را هنگام مشاهده از بازار بگیرید.

  • وارد صفحه بازار تسهیلات مسکن فرابورس شوید.
  • نماد اوراق تسه موردنظر را پیدا کنید.
  • قیمت معامله یا قیمت پایانی همان نماد را با تاریخ مشاهده کنترل کنید.
  • اگر چند نماد تسه در دسترس است، نماد و شرایط اعتبار آن را با نیاز وام خود تطبیق دهید.
  • قیمت مشاهده‌شده را در تعداد اوراق موردنیاز ضرب کنید تا هزینه خرید اوراق به دست آید.

هشدارقیمت روز اوراق تسه را صفحهٔ رسمی بازار تسهیلات مسکن فرابورس نشان می‌دهد.

برای وام مسکن چند برگه تسه لازم است؟

تعداد برگه از تقسیم مبلغ تسهیلات موردنظر بر ارزش اسمی تسهیلاتی هر برگه به دست می‌آید؛ اما ارزش اسمی هر برگه و سقف تسهیلات باید بر اساس مقررات و شرایط جاری بانک و نماد مربوط بررسی شود. به گزارش «آموزش اوراق تسهیلات مسکن و روش محاسبه هزینه»، ارزش اسمی ۵۰۰ هزار تومان برای هر برگه گزارش شده است، اما آن را قاعدهٔ ثابت همهٔ تسهیلات ندانید و پیش از اقدام، ارزش اسمی هر برگه را از بانک مسکن یا فرابورس بپرسید.

  1. مبلغ وام موردنیاز را مشخص کنید؛ مثلاً X تومان.

  2. ارزش اسمی هر برگه را از شرایط رسمی همان تسهیلات کنترل کنید.

  3. تعداد برگه = مبلغ وام ÷ ارزش اسمی هر برگه. اگر نتیجه عدد صحیح نبود، تعداد لازم را مطابق مقررات و نحوه استفاده از اوراق گرد کنید.

  4. قیمت روز همان نماد را از فرابورس بردارید.

  5. هزینه خرید اوراق = تعداد برگه × قیمت روز هر برگه.

  6. هزینه خرید اوراق را از اصل مبلغ وام جدا نگه دارید؛ این دو یک رقم نیستند.

مثلاً اگر در شرایط رسمی یک تسهیلات، هر برگه معادل Y تومان از حق‌تقدم وام باشد و متقاضی X تومان تسهیلات بخواهد، تعداد برگه‌ها برابر X تقسیم بر Y است. اگر قیمت روز هر برگه نیز P تومان باشد، هزینه خرید اوراق برابر تعداد برگه‌ها ضرب در P خواهد بود. این فرمول بدون عدد ثابت نوشته شده، چون ارزش اسمی و قیمت با تغییر مقررات و بازار عوض می‌شوند.

خرید اوراق مسکن چگونه انجام می‌شود؟

اوراق تسه در بازار سرمایه معامله می‌شوند. بنابراین مسیر خرید با مراجعه مستقیم به شعبه برای دریافت یک برگه کاغذی یکسان نیست. برای خرید باید امکان معامله در بازار سرمایه و دسترسی به سامانه معاملاتی داشته باشید و سپس نماد مناسب اوراق تسهیلات مسکن را جست‌وجو و سفارش خرید ثبت کنید.

  1. شرایط دریافت تسهیلات موردنظر را از بانک مسکن بررسی کنید.

  2. تعداد اوراق موردنیاز را بر اساس مبلغ تسهیلات و ارزش اسمی هر برگه مشخص کنید.

  3. نماد مناسب تسه را در سامانه معاملاتی خود پیدا کنید.

  4. قیمت روز و وضعیت معامله نماد را بررسی کنید.

  5. سفارش خرید را برای تعداد موردنیاز ثبت کنید.

  6. پس از خرید، شرایط اعتبار اوراق و مهلت استفاده از آن‌ها را پیش از مراجعه برای دریافت تسهیلات کنترل کنید.

شرایط معاملاتی اوراق می‌تواند تغییر کند. فرابورس در اطلاعیه‌های ناظر، محدودیت‌ها و شرایط معامله نمادهای اوراق حق‌تقدم استفاده از تسهیلات مسکن را اعلام می‌کند؛ بنابراین مقررات همان نماد و تاریخ را ملاک قرار دهید.

هشدارخرید اوراق به‌تنهایی به معنی قطعی شدن وام نیست. شرایط اعتباری، مدارک، توان بازپرداخت، وثیقه و سایر ضوابط بانک باید جداگانه بررسی شود.

اعتبار اوراق تسه تا چه زمانی است؟

هر نماد اوراق تسه تاریخ انتشار و دوره استفاده مشخص دارد و نمی‌توان برای همه نمادها یک تاریخ اعتبار واحد نوشت. همچنین شرایط معاملاتی می‌تواند برای نمادهای مختلف متفاوت باشد. به همین دلیل، هنگام خرید باید تاریخ و وضعیت همان نماد را بررسی کنید، نه فقط نام «تسه» را.

فرابورس برای اوراق گواهی حق‌تقدم تسهیلات مسکن اطلاعیه‌های ناظر و محدودیت‌های معاملاتی منتشر می‌کند. اعتبار، تاریخ انقضا و تفاوت قیمت بر اساس سررسید را هم پیش از خرید بررسی کنید.

  • نماد اوراق را با سال انتشار و وضعیت فعلی آن بررسی کنید.
  • تاریخ توقف معاملات یا پایان دوره استفاده را کنترل کنید.
  • قبل از خرید، مطمئن شوید زمان کافی برای استفاده از اوراق باقی مانده است.
  • اگر درباره اعتبار یا امکان استفاده از یک نماد تردید دارید، از بانک مسکن یا فرابورس استعلام بگیرید.

تسه چه تفاوتی با تملی و سایر اوراق مسکن دارد؟

«تسه» را نباید نام عمومی همه اوراق حق‌تقدم تسهیلات مسکن دانست. تسه به اوراق بانک مسکن مربوط است و در بازار، نمادهای دیگری مانند تملی نیز برای اوراق حق‌تقدم تسهیلات مسکن بانک‌های دیگر دیده می‌شود. فرابورس در اطلاعیه‌های خود نمادها و بانک ناشر را جداگانه معرفی می‌کند.

عنواننکته
تسهاوراق حق‌تقدم استفاده از تسهیلات مسکن بانک مسکن
تملیاوراق حق‌تقدم استفاده از تسهیلات مسکن بانک ملی
نمادهای دیگرممکن است متعلق به بانک‌های دیگری باشند و شرایط خود را داشته باشند

برای مقایسه، فقط نام نماد کافی نیست. بانک ناشر، نوع تسهیلات، ارزش اسمی هر برگه، محدودیت خرید و فروش، تاریخ اعتبار و شرایط استفاده را بررسی کنید. مقررات یک نماد را به نماد دیگر تعمیم ندهید.

هزینه خرید اوراق تسه چطور حساب می‌شود؟

هزینه خرید اوراق تابع دو متغیر اصلی است: تعداد برگه موردنیاز و قیمت هر برگه. قیمت روز از بازار می‌آید و تعداد برگه از مبلغ تسهیلات و ارزش اسمی هر برگه. بنابراین حتی اگر مبلغ وام ثابت باشد، هزینه خرید اوراق می‌تواند با تغییر قیمت بازار تغییر کند.

  1. مبلغ تسهیلات = X تومان.

  2. ارزش اسمی هر برگه طبق شرایط رسمی = Y تومان.

  3. تعداد موردنیاز = X ÷ Y برگه، با رعایت قواعد گرد کردن و شرایط بانک.

  4. قیمت روز هر برگه در فرابورس = P تومان.

  5. هزینه خرید اوراق = تعداد برگه × P تومان.

  6. هزینه معامله و سایر هزینه‌های احتمالی را، در صورت وجود، جدا از قیمت خود اوراق بررسی کنید.

این محاسبه فقط هزینه تهیه اوراق را نشان می‌دهد. نرخ سود، اقساط، هزینه‌های بانکی و شرایط اعطای تسهیلات، موضوع جداگانه‌ای هستند. برای بررسی قسط وام می‌توانید از قسط وام مسکن استفاده کنید و برای وام ودیعه به وام ودیعه مسکن بروید.

نکتهاگر قیمت روز را وارد می‌کنید، تاریخ و نماد را هم ثبت کنید. «قیمت تسه» بدون مشخص کردن نماد و تاریخ، برای یک محاسبه قابل بازتولید کافی نیست.

به تجربهٔ مشاوران املاک تهران، وام مسکن با اوراق تسه در عمل چقدر است و چند روز طول می‌کشد؟

وام با اوراق تسه بیشتر برای خانه‌های زیر ۲۰ میلیارد تومان استفاده می‌شود. به تجربهٔ مشاوران املاک تهران (استعلام ملک‌دان، مهر ۱۴۰۵)، پس از کسر هزینهٔ اوراق، وام خالص اکنون حدود ۱٫۹ میلیارد تومان است، یعنی تقریباً ۱۰ تا ۲۵٪ قیمت ملک؛ هرچه ملک ارزان‌تر باشد، سهم وام بیشتر است.

بنگاه‌ها برای کار وام حدود ۳۵ روز کاری وقت در نظر می‌گیرند. پس تاریخ تحویل و سند را با این مهلت هماهنگ کنید. شرایط وام را در وام خرید مسکن و قسط آن را در محاسبهٔ قسط وام مسکن ببینید.

مزایای استفاده از اوراق تسهیلات مسکن چیست؟

  • متقاضی به‌جای انتظار برای ایجاد امتیاز از مسیر سپرده‌گذاری، می‌تواند حق‌تقدم تسهیلات را از بازار تهیه کند.
  • قیمت اوراق در بازار قابل مشاهده است و می‌توان هزینه تهیه حق‌تقدم را پیش از اقدام برآورد کرد.
  • امکان خرید و فروش اوراق در بازار سرمایه، فرایند انتقال حق‌تقدم را از یک حساب سپرده عادی متمایز می‌کند.
  • قیمت اوراق شفاف و ثابت نیست؛ بنابراین کاربر می‌تواند هزینه خرید را بر اساس قیمت همان روز محاسبه کند.

این مزایا به معنی ارزان بودن یا مناسب بودن وام برای هر متقاضی نیست. هزینه خرید اوراق باید در کنار مبلغ وام، نرخ سود، مدت بازپرداخت و سایر شرایط تسهیلات بررسی شود.

قبل از خرید اوراق تسه چه چیزهایی را بررسی کنیم؟

  • مبلغ دقیق تسهیلاتی که می‌خواهید بگیرید.
  • ارزش اسمی هر برگه طبق مقررات جاری همان تسهیلات.
  • نماد دقیق اوراق و بانک ناشر.
  • قیمت روز و تاریخ مشاهده قیمت.
  • تاریخ اعتبار و امکان استفاده از اوراق.
  • محدودیت‌های خرید و فروش اعلام‌شده برای نماد.
  • شرایط بانک برای دریافت تسهیلات، جدا از خرید اوراق.
  • هزینه خرید اوراق در کنار سایر هزینه‌های دریافت وام.

اگر هدف شما خرید خانه است، هزینه اوراق را در بودجه معامله جدا ثبت کنید. برای موضوعات قراردادی نیز می‌توانید پیش از معامله مبایعه‌نامه ملک یا قولنامه خرید و فروش را بررسی کنید.

قیمت اوراق مسکن چه چیزی را نشان می‌دهد؟

قیمت تسه، قیمت معامله حق‌تقدم در بازار است؛ نه نرخ سود وام و نه مبلغی که بانک به متقاضی وام می‌دهد. افزایش یا کاهش قیمت اوراق مستقیماً تعداد برگه موردنیاز را تغییر نمی‌دهد، اما هزینه تهیه آن تعداد برگه را تغییر می‌دهد.

برای همین، مقایسه دو زمان مختلف باید با ذکر تاریخ، نماد و تعداد اوراق انجام شود. قیمت قدیمی قیمت امروز نیست.

نکتهبه عدد بدون تاریخ اعتماد نکنید؛ تاریخ قیمت، نماد، منبع مشاهده و روش محاسبه هزینه خرید را هم بررسی کنید.

پرسش‌های رایج

آیا خرید اوراق تسه مثل خرید سهام است؟

خیر. «خرید اوراق تسه» با خرید سهام یک شرکت یکی نیست؛ هدف اصلی آن تهیهٔ حق‌تقدم استفاده از تسهیلات مسکن است. اوراق در فرابورس معامله می‌شوند و قیمت روز دارند، اما هزینهٔ خرید آن‌ها جدا از اصل وام حساب می‌شود و خرید اوراق به‌تنهایی به معنی قطعی شدن وام نیست.

قیمت تسه را با چه اطلاعاتی ثبت کنیم؟

قیمت معامله یا قیمت پایانی همان نماد را همراه تاریخ مشاهده ثبت کنید و اگر چند نماد تسه در دسترس است، نماد و شرایط اعتبار آن را با نیاز وام خود تطبیق دهید. «قیمت تسه» بدون نماد و تاریخ برای یک محاسبهٔ قابل بازتولید کافی نیست.

اگر تعداد برگه عدد صحیح نشد چه کنیم؟

تعداد برگه از تقسیم مبلغ تسهیلات بر ارزش اسمی هر برگه به دست می‌آید. اگر نتیجه عدد صحیح نبود، تعداد لازم را مطابق مقررات و نحوهٔ استفاده از اوراق گرد کنید. ارزش اسمی هر برگه و شرایط جاری را پیش از ثبت سفارش خرید از بانک مسکن یا فرابورس بپرسید.

آیا هزینهٔ خرید اوراق تسه جزو قسط وام است؟

خیر. هزینهٔ خرید اوراق فقط هزینهٔ تهیهٔ حق‌تقدم تسهیلات است و باید از اصل مبلغ وام جدا نگه داشته شود؛ این دو یک رقم نیستند. نرخ سود، اقساط، هزینه‌های بانکی و شرایط اعطای تسهیلات موضوع جداگانه‌ای هستند و باید جدا بررسی شوند.

آیا خرید تسه به معنی قطعی شدن وام است؟

خیر. خرید اوراق فقط تهیه حق‌تقدم است و دریافت تسهیلات به شرایط و ضوابط بانک، مدارک و سایر الزامات دریافت وام بستگی دارد. اعتبار اوراق، تاریخ انقضا و محدودیت‌های معاملاتی نماد را هم پیش از خرید بررسی کنید؛ خرید اوراق به‌تنهایی به معنی قطعی شدن وام نیست.

قیمت اوراق تسه چرا تغییر می‌کند؟

اوراق در بازار معامله می‌شوند و قیمت آن‌ها با شرایط معاملات و عرضه و تقاضای بازار تغییر می‌کند؛ بنابراین قیمت یک روز قیمت ثابت تسه نیست. مقایسه دو زمان مختلف باید با ذکر تاریخ، نماد و تعداد اوراق انجام شود؛ قیمت قدیمی قیمت امروز نیست.

منبع‌ها

  1. فرابورس ایران — بازار تسهیلات مسکن ifb.ir
  2. بانک مسکن — سامانه اوراق گواهی حق‌تقدم bank-maskan.ir
  3. قانون جهش تولید مسکن rc.majlis.ir

عدد یا جمله‌ای در این صفحه نادرست یا کهنه است؟ گزارش خطا

نظرها و پرسش‌ها

تجربه یا پرسشتان را بنویسید؛ پاسخ و نظر شما به خوانندهٔ بعدی هم کمک می‌کند.

نظر پس از بررسی منتشر می‌شود. ایمیل و شماره نمی‌خواهیم؛ اطلاعات تماس هم ننویسید.

نظرتان رسید و پس از بررسی، معمولاً تا یک روز، همین‌جا منتشر می‌شود.

بیشتر بخوانید

خواندنی‌های مرتبط

ابزار این صفحه

با عددهای خودتان امتحان کنید

ملک‌دان ۹ محاسبه‌گر و ۷ قراردادساز رایگان دارد:همهٔ محاسبه‌گرهاهمهٔ قراردادها