رفتن به محتوای اصلی
جستجو در ملک‌دان…
قراردادسازرایگان، بی‌ثبت‌نامقابل ویرایش

قولنامه ملک را دقیق و مرحله‌به‌مرحله تنظیم کنید

نسخهٔ متن ۱ به‌روزرسانی
جواب کوتاه

قولنامه در معنای دقیق می‌تواند تعهد به انعقاد بیع در آینده باشد؛ اما عنوان سند به‌تنهایی اثر حقوقی آن را تعیین نمی‌کند و قصد مشترک و مفاد قرارداد اهمیت دارد. در معاملات مشمول قانون الزام، متن قرارداد جای ثبت رسمی را نمی‌گیرد.

راهنمای قولنامه‌سازسه جای خالی که قولنامه را به دعوا می‌کشد و تنظیم آن در هفت گام؛ از نوع قرارداد تا شروط و امضا.
متن ویدئو

بیعانه را دادید؛ ولی روز دفترخانه روی کاغذ نیست.

سه جای خالی که قولنامه را دعوا می‌کند.

قولنامه است یا بیع قطعی؟ عنوان سند به‌تنهایی اثرش را تعیین نمی‌کند؛ نوع قرارداد باید صریح باشد.

مهلت دفترخانه نوشته نشده؛ بی تاریخ حضور در دفترخانه، انتقال رسمی سند معطل می‌ماند.

مبلغ فقط با عدد آمده؛ یک صفر کم یا زیاد، یک دعوا؛ مبلغ به حروف هم لازم است.

قولنامه‌ساز ملک‌دان جای خالی نمی‌گذارد.

گام ۱، نوع قرارداد: قولنامه یا بیع قطعی. گام ۲، طرفین با کد ملی. گام ۳، پلاک ثبتی و وضعیت رهن و بازداشت. گام ۴، ثمن و پرداخت‌ها، با عدد و حروف. گام ۵، روز حضور در دفترخانه. گام ۶، روز تحویل و تسویهٔ بدهی‌ها. گام ۷، وجه التزام، شاهدان و خروجی Word یا PDF.

رایگان، بی ثبت‌نام و قابل ویرایش. قولنامه را در سامانه ثبت کنید و کد رهگیری بگیرید.

قراردادساز دارد آماده می‌شود…

چند لحظه صبر کنید؛ روی اینترنت کند کمی بیشتر طول می‌کشد.

قولنامه چیست و چه فرقی با مبایعه‌نامه دارد؟

قولنامه در معنای دقیق می‌تواند برای تعهد طرفین به انجام بیع در آینده به کار رود؛ مبایعه‌نامه برای قراردادی به کار می‌رود که طرفین در آن بیع را انجام داده‌اند. با این حال، عنوان سند به‌تنهایی اثر حقوقی آن را تعیین نمی‌کند و قصد مشترک، الفاظ قرارداد، ارکان معامله و رفتار بعدی طرفین اهمیت دارد.

موضوعقولنامهمبایعه‌نامه
اثر مورد نظرتعهد به انعقاد بیع در آیندهوقوع بیع طبق شرایط قرارداد
پرداخت ثمنطبق تعهدات آینده یا توافقطبق جدول پرداخت قرارداد
دفترخانهمحل انجام تعهد و تکمیل فرایند قانونی انتقالمحل تکمیل تشریفات انتقال رسمی
کاتبمی‌تواند مرحله‌ای از فرایند ثبت رسمی باشدپیش‌نویس کاتب خودِ سند رسمی انتقال نیست
عنوان سندقولنامه / تعهد به بیعمبایعه‌نامه / بیع

هشدارراهنمای سریع: اگر قصد شما فقط تعهد به انجام بیع در آینده است، حالت قولنامه را انتخاب کنید؛ اگر قصد شما وقوع بیع است، مبایعه‌نامه را انتخاب کنید. عنوان انتخابی باید با قصد و متن قرارداد هماهنگ باشد. اگر معامله مشمول قانون الزام است، ثبت رسمی را هم در برنامه معامله قرار دهید.

قولنامه با اطلاعات نمونه چگونه پر می‌شود؟

قولنامهٔ نمونه برای فروش یک آپارتمان در تهران چنین پر می‌شود: علی رضایی، مالک، آپارتمان خود را با ثمن کل ۸٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان به مریم احمدی می‌فروشد و قرار است انتقال رسمی در دفترخانه انجام شود. نام‌ها و ارقام فرضی‌اند.

بخش فرممقدار نمونه
طرفین و سمت آنانفروشنده: علی رضایی (مالک)؛ خریدار: مریم احمدی
پلاک اصلی و فرعی۱۲۳۴ و ۵۶
مساحت اعیان۹۰ متر مربع
ثمن کل۸٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان
وضعیت هر ردیف پرداختبیعانه ۸۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان پرداخت‌شده؛ مانده در دفترخانه
تاریخ و شهر دفترخانه۱۴۰۵/۰۹/۱۵؛ تهران

مثال مرزی: ملک در رهن بانک است. وضعیت رهن را در بخش «رهن و فک رهن» بنویسید و پرداخت مانده را به ارائهٔ مدرک فک رهن ببندید، تا خریدار پیش از انتقال رسمی برای ملکِ درگیر رهن پولی ندهد.

نکتهشرط نمونه: «فروشنده متعهد است تا پیش از تاریخ دفترخانه، با هزینهٔ خود رهن را فک کند؛ پرداخت مانده ثمن همزمان با ارائهٔ مدرک فک رهن انجام می‌شود.» این شرط را فقط وقتی بنویسید که طرفین واقعاً بر آن توافق کرده‌اند.

اگر فروشنده در دفترخانه حاضر نشود، قولنامه باطل می‌شود؟

اگر فروشنده در دفترخانه حاضر نشود، قولنامه باطل نمی‌شود. مادهٔ ۲۱۹ قانون مدنی می‌گوید عقدی که بر طبق قانون واقع شده باشد بین طرفین لازم‌الاتباع است، مگر اینکه به رضای طرفین اقاله یا به علت قانونی فسخ شود؛ یعنی غیبت یکی از طرفین در روز دفترخانه به‌تنهایی عقد را از بین نمی‌برد.

مادهٔ ۲۲۰ همان قانون طرفین را به اجرای آنچه در عقد تصریح شده و به نتایجی که عرف یا قانون از عقد می‌گیرد ملزم می‌کند. انتقال رسمی سند از همین نتایج معاملهٔ ملک است، پس خریدار می‌تواند از دادگاه بخواهد فروشنده را به حضور و تنظیم سند رسمی ملزم کند؛ این خواسته در رویهٔ دادگاه‌ها با عنوان «الزام به تنظیم سند رسمی» مطرح می‌شود.

  • گواهی عدم حضور: همان روز از دفترخانه بخواهید حضور نیافتن فروشنده را ثبت و گواهی کند تا تاریخ و ساعت مستند بماند.
  • وجه التزام: اگر در مفاد قولنامه وجه التزام تأخیر فروشنده نوشته شده باشد، همان بند مبنای مطالبهٔ خسارت تأخیر است.
  • نگه داشتن مدارک: اصل قرارداد، رسید پرداخت‌ها و مدرک وضعیت ملک را برای دادگاه حفظ کنید.

نمونه قولنامه خرید و فروش چه اطلاعاتی باید داشته باشد؟

  • مشخصات کامل فروشنده و خریدار و سمت نماینده در صورت وجود.
  • پلاک اصلی و پلاک فرعی در صورت وجود، بخش ثبتی، حوزه ثبتی و مشخصات سند.
  • نشانی، کد پستی، مساحت، طبقه، واحد، پارکینگ، انباری و قدرالسهم.
  • در صورت وجود، شماره صورت‌مجلس تفکیکی، حدود اربعه، مشاعات و حقوق ارتفاقی و انتفاعی.
  • ثمن کل به ریال و معادل تومان و جدول دقیق تمام پرداخت‌ها.
  • تاریخ و دفترخانه انتقال رسمی.
  • تاریخ و شرایط تحویل ملک و صورت‌جلسه تحویل.
  • وجه التزام تأخیر برای هر دو طرف، در صورت توافق.
  • وضعیت رهن، بازداشت و بدهی‌های ملک.
  • کد رهگیری و وضعیت ثبت در سامانه مربوط، در صورت وجود.
  • وضعیت پیش‌نویس کاتب و مرحله دفترخانه در معاملات مشمول.
  • شاهدان و تعداد نسخه‌های قرارداد.

این اطلاعات را جداگانه بنویسید تا عباراتی مثل «ملک با تمام متعلقات» جای مشخصات دقیق پارکینگ، انباری، پلاک ثبتی، حقوق ارتفاقی یا مبلغ هر پرداخت را نگیرد.

مبایعه‌نامه ملک در عرف معاملات چیست؟

در عرف معاملات ملک، مبایعه‌نامه متن قرارداد بیع است؛ قولنامه در معنای دقیق‌تر می‌تواند تعهد به انعقاد بیع در آینده باشد. در اختلاف واقعی، عنوان سند به‌تنهایی تعیین‌کننده نیست و قصد واقعی و مفاد قرارداد اهمیت دارد.

هشدارماده ۲ قانون الزام نیز تعهد به بیع، قولنامه و مبایعه‌نامه را جداگانه در میان قراردادهای قابل تنظیم و ثبت در دفترخانه ذکر کرده است.

چه مشخصات ثبتی ملک را بنویسیم؟

حداقل مشخصات ثبتی باید طوری ثبت شود که ملک بدون ابهام از املاک دیگر قابل تشخیص باشد: پلاک اصلی، پلاک فرعی در صورت وجود، بخش ثبتی، حوزه ثبتی، نوع و شناسه سند، نشانی و کد پستی. برای آپارتمان، شماره واحد، طبقه، مساحت، پارکینگ و انباری نیز باید با سند یا صورت‌مجلس تفکیکی تطبیق داده شود. در صورت وجود، حدود، مشاعات و حقوق ارتفاقی و انتفاعی نیز باید روشن شود.

جدول پرداخت مبایعه‌نامه را چطور تنظیم کنیم؟

برای هر پرداخت، مبلغ، تاریخ، روش پرداخت، وضعیت پرداخت و در صورت چک یا انتقال بانکی، شماره یا شناسه ثبت شود. مانده‌ای که در دفترخانه پرداخت می‌شود نیز باید جداگانه ثبت شود.

  1. ثمن کل را به ریال وارد کنید؛ مثلاً ۸۰٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال (هشت میلیارد تومان).

  2. هر مبلغ پرداخت‌شده را در یک ردیف جدا ثبت کنید.

  3. پرداخت‌های انجام‌شده تا تاریخ تولید را جداگانه محاسبه کنید.

  4. پرداخت‌های آتی پیش از دفترخانه را جداگانه محاسبه کنید.

  5. مانده = ثمن کل − پرداخت‌های انجام‌شده − پرداخت‌های آتی.

  6. اگر مانده با «مبلغ قابل پرداخت در دفترخانه» برابر نبود، ابزار پیش از چاپ هشدار می‌دهد.

به تجربهٔ مشاوران املاک تهران، در قولنامه‌های ۱۴۰۵ ثمن معمولاً چطور تقسیم می‌شود؟

ثمن معمولاً در سه مرحله پرداخت می‌شود و سهم هر مرحله به قیمت ملک بستگی دارد. به تجربهٔ مشاوران املاک تهران (استعلام ملک‌دان، مهر ۱۴۰۵)، دو الگو رایج است: بنگاه‌ها و خریداران الگوی اول را دنبال می‌کنند، و مالکان به‌ویژه در زمان جهش شدید دلار الگوی دوم را می‌خواهند.

مرحله (مجموع پرداخت‌شده)الگوی نزدیک به خریدارالگوی نزدیک به فروشنده
هنگام قولنامه یا مبایعه‌نامه۴۰ تا ۵۰٪۶۰ تا ۷۰٪
تا زمان تحویلتا ۹۰٪۹۰ تا ۹۵٪
هنگام سند در دفترخانهحدود ۱۰٪۵ تا ۱۰٪

تحویل و سند اغلب هم‌زمان انجام می‌شوند. توافق نهایی معمولاً میان دو الگو می‌نشیند: برای ملک بالای ۲۰ میلیارد تومان نزدیک الگوی اول، زیر ۱۰ میلیارد تومان نزدیک الگوی دوم و میان این دو، حدفاصل آن‌هاست.

ملک در رهن بانک است؛ در قرارداد چه بنویسیم؟

اگر ملک در رهن است، نام مرتهن، شماره سند رهن، میزان بدهی در صورت اطلاع، مسئول فک رهن و مهلت آن را روشن کنید. فروش ملک در رهن را نباید خودکار معادل مستحق‌للغیر بودن دانست؛ حقوق مرتهن باید جداگانه بررسی و تأمین شود.

هشداررأی وحدت‌رویه ۸۳۲ امکان الزام فروشنده مال مرهونه به فک رهن را در صورت تأمین یا تأدیه حقوق مرتهن پذیرفته است. سازوکار اجرایی معامله باید با دفترخانه و مرتهن تطبیق داده شود.

اگر ملک مستحق‌للغیر درآمد، قرارداد چه اثری دارد؟

اگر بعد از معامله معلوم شود ملک مستحق‌للغیر بوده است، موضوع ضمان درک و استرداد ثمن مطرح می‌شود. ماده ۳۹۱ قانون مدنی و آرای وحدت‌رویه مرتبط، در صورت وجود شرایط قانونی، امکان مطالبه غرامت را نیز مطرح می‌کنند.

رأی وحدت‌رویه ۸۱۱ در مورد جبران کاهش ارزش ثمن، افزایش قیمت اموال مشابه مبیع را مبنای ارزیابی معرفی کرده است؛ بنابراین درصد ثابتی به‌عنوان «نرخ قانونی» این خسارت وجود ندارد.

شناسایی طرفین و سند اختیار. مشخصات ثبتی ملک. ثمن و جدول پرداخت. بررسی رهن و بدهی‌ها. پیش‌نویس در کاتب، سپس دفترخانه. تحویل ملک و امضا

طرفین ← مشخصات ثبتی ← ثمن و پرداخت ← بررسی رهن و بدهی ← کاتب و دفترخانه ← تحویل ← امضا

کد رهگیری و کاتب در مبایعه‌نامه چه نقشی دارند؟

کد رهگیری شناسه ثبت قرارداد است و به‌تنهایی سند رسمی انتقال مالکیت نیست؛ مسیر گرفتن کد رهگیری قولنامه را پیش از تعیین تاریخ دفترخانه ببینید. در سازوکار ماده ۳ قانون الزام، مشاور املاک در موارد مشمول باید پیش‌نویس قرارداد را در سامانه ثبت الکترونیک اسناد درج و برای تنظیم سند رسمی به دفترخانه منعکس کند.

در مادهٔ ۱ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول آمده است: «هر عمل حقوقی اعم از عقد و ایقاع که موضوع یا نتیجه آن انتقال مالکیت عین یا انتقال حق انتفاع … یا هر نوع پیش فروش ساختمان … باید در سامانه ثبت الکترونیک اسناد به ثبت برسد»

هشدارپیش‌نویس کاتب، شناسه سامانه و سند رسمی سه وضعیت متفاوت‌اند. اگر معامله مشمول قانون الزام است، پیش از پرداخت اصلی ثمن و در هر مرحله‌ای که قانون یا دفترخانه لازم می‌داند، مسیر ثبت رسمی را بررسی کنید.

وجه التزام تأخیر را برای فروشنده و خریدار چطور بنویسیم؟

وجه التزام باید مبلغ یا روش محاسبه روشن داشته باشد. در این فرم برای هر دو طرف فیلد جدا وجود دارد، اما متقارن بودن جریمه الزام قانونی عمومی نیست و می‌تواند بر اساس تعهدات واقعی طرفین متفاوت باشد.

هشداربرای وجه التزام تأخیر تنظیم سند، نرخ یا سقف قانونی واحدی برای سراسر کشور وجود ندارد؛ بنابراین مبلغ را خود طرفین تعیین می‌کنند.

قبل از امضای قرارداد چه چیزهایی را کنترل کنیم؟

  • هویت فروشنده و مالکیت او را با سند تطبیق دهید.
  • اگر فروشنده نماینده است، اختیار و مدت اعتبار آن را بررسی کنید.
  • پلاک اصلی و فرعی در صورت وجود و مشخصات واحد را با سند تطبیق دهید.
  • رهن، بازداشت و محدودیت انتقال را بررسی کنید.
  • ثمن و تک‌تک پرداخت‌ها را مشخص کنید.
  • تاریخ دفترخانه و وجه التزام هر طرف را تعیین کنید.
  • وضعیت تحویل، کلید، تخلیه و صورت‌جلسه تحویل را روشن کنید.
  • بدهی‌های آب، برق، گاز، شارژ و عوارض را تعیین تکلیف کنید.
  • در معامله مشمول قانون الزام، مسیر کاتب و دفترخانه را بررسی کنید.

متن پایهٔ قولنامه چه موادی دارد؟

متن پایهٔ قولنامه در ملک‌دان ۱۴ ماده دارد، از جمله طرفین و سمت آنان، مشخصات ملک، نوع و اثر قرارداد، ثمن و روش پرداخت، حضور در دفترخانه و انتقال رسمی، تحویل ملک و …. جاهای خالی همین متن را فرم بالا با اطلاعات معاملهٔ شما پر می‌کند و پیش‌نمایش، فایل Word و PDF و چاپ از همان متن ساخته می‌شود.

نمایش متن کامل ۱۴ ماده

قولنامه ـ تعهد به انعقاد بیع و انتقال رسمی ملک

این سند در تاریخ میان اشخاص زیر در ۱۴ ماده تنظیم شد:
طرف اول ـ فروشنده / متعهد: ..........
سمت و مبنای اختیار: مالک
طرف دوم ـ خریدار / متعهدله: ..........
طرفین با احراز هویت و اختیار امضاکنندگان، درباره ملک و تعهدات زیر توافق کردند.

مادهٔ ۱: طرفین و سمت آنان

فروشنده اعلام و تضمین می‌کند که مالک رسمی تمام یا سهم مشخص‌شده از ملک موضوع مادهٔ ۲ است یا به موجب سند معتبر، اختیار کافی برای امضای این قرارداد، دریافت ثمن، انجام تعهدات، فک رهن، اقرار، قبض و حضور در دفترخانه دارد.

حدود اختیار، مدت اعتبار و شماره سند نمایندگی در این قرارداد درج و تصویر مستند اختیار، حسب مورد، پیوست قرارداد می‌شود.

در مالکیت مشاع، سهم هر مالک باید مشخص و قرارداد توسط همه مالکان یا نمایندگان مجاز آنان امضا شود.

فروشنده مسئول صحت سمت و حدود اختیار خود است و در صورت نمایندگی، مشخصات و مستند اختیار او باید در (مستند اختیار فروشنده) درج شود.

مبنا: مواد ۱۹۰، ۲۱۴ و ۲۱۵ قانون مدنی و قواعد عمومی نمایندگی.

مادهٔ ۲: مشخصات ملک

ملک موضوع قرارداد عبارت است از: پلاک اصلی: (پلاک اصلی)؛ پلاک فرعی: (پلاک فرعی)؛ بخش ثبتی: (بخش ثبتی)؛ حوزه ثبتی: (حوزه ثبتی)؛ نوع سند: تک‌برگ؛ شماره سند / شناسه یکتا: (شماره یا شناسه سند)؛ نشانی: (نشانی ملک)؛ کد پستی: (کد پستی)؛ مساحت عرصه: (مساحت عرصه)؛ مساحت اعیان: (مساحت اعیان)؛ طبقه: (طبقه)؛ شماره واحد: (شماره واحد)؛ پارکینگ: ندارد؛ انباری: ندارد؛ قدرالسهم: (قدرالسهم)؛ شماره صورت‌مجلس تفکیکی، در صورت وجود: (شماره صورت‌مجلس تفکیکی)؛ حدود اربعه، در صورت اقتضا: (حدود اربعه)؛ حقوق ارتفاقی و انتفاعی اعلام‌شده: (حقوق ارتفاقی و انتفاعی)؛ وضعیت مشاعات و ملحقات: (وضعیت مشاعات و ملحقات).

پلاک فرعی در صورت وجود درج می‌شود و در صورت نداشتن پلاک فرعی، عبارت «فاقد پلاک فرعی» درج خواهد شد.

فروشنده اقرار می‌کند مشخصات بالا با اسناد و مدارک مالکیت او مطابقت دارد و حقوق اشخاص ثالث را جز موارد صریحاً اعلام‌شده پنهان نکرده است.

هر اختلاف میان مساحت یا مشخصات این ماده و اسناد رسمی یا صورت‌مجلس تفکیکی باید پیش از امضا تعیین تکلیف شود.

مبنا: مواد ۲۱۴، ۲۱۵، ۳۳۸ و ۳۴۲ قانون مدنی.

مادهٔ ۳: نوع و اثر قرارداد

طرفین با تصریح به اینکه در این مرحله قصد ایجاد بیع قطعی ندارند، متعهد می‌شوند در تاریخ (تاریخ دفترخانه) در (دفترخانه انتقال) حاضر شده و پس از احراز مالکیت، اختیار انتقال، رفع موانع قانونی و فراهم‌شدن مقدمات مقرر، عقد بیع و انتقال رسمی ملک را طبق شرایط این قرارداد انجام دهند.

این سند در این حالت به‌تنهایی متضمن انتقال مالکیت نیست؛ مگر آنکه از مجموع الفاظ قرارداد، قصد مشترک طرفین بر وقوع بیع احراز شود. در صورت تخلف هر طرف، آثار تخلف و وجه التزام مطابق مواد ۱۰ و ۱۱ این قرارداد خواهد بود.

مبنا: مواد ۱۰، ۱۹۰، ۱۹۱، ۲۱۹ و ۲۲۰ قانون مدنی؛ مادهٔ ۲ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول.

مادهٔ ۴: ثمن و روش پرداخت

ثمن کل معامله مبلغ (مبلغ) ریال است.

جدول پرداخت جزء لاینفک قرارداد است:

پرداخت اول: مبلغ (مبلغ) ریال در تاریخ (تاریخ پرداخت) به روش (روش پرداخت)؛ وضعیت پرداخت: پرداخت نشده.

مبلغ مانده قابل پرداخت در دفترخانه دقیقاً (مبلغ) ریال است.

در پرداخت با چک، مشخصات چک و وضعیت ثبت یا وصول آن، حسب مورد، درج می‌شود. دربارهٔ آثار حقوقی صرف تحویل چک پیش از وصول، قرارداد حکم مطلق ایجاد نمی‌کند.

مبنا: مواد ۳۶۲ و ۳۹۴ قانون مدنی و قواعد وفای به عهد.

مادهٔ ۵: حضور در دفترخانه و انتقال رسمی

طرفین در تاریخ (تاریخ دفترخانه) ساعت (ساعت حضور) در دفتر اسناد رسمی شماره (شماره دفترخانه) شهر (شهر دفترخانه) حاضر می‌شوند و مدارک لازم برای انتقال رسمی را ارائه می‌کنند.

فروشنده مکلف است پیش از موعد، مدارک مالکیت، مدارک هویتی، مفاصاحساب‌ها، استعلام‌ها، مدارک فک رهن یا رضایت مرتهن و هر مدرک لازم قانونی را، حسب مورد، فراهم کند.

خریدار مکلف است مدارک هویتی و ماندهٔ ثمن را، با رعایت شروط هم‌زمان این قرارداد، فراهم کند.

هر طرف که مدعی حضور یا آمادگی انجام تعهد است باید در همان روز، حسب امکان، گواهی حضور، گواهی عدم انجام معامله یا مدرک قابل استناد دفترخانه را دریافت و نگهداری کند.

در صورت تعطیلی دفترخانه یا وجود مانع اداری که مانع انجام تعهد در موعد مقرر شود، طرفین حداکثر ظرف (چند روز کاری) روز کاری پس از رفع مانع، در نزدیک‌ترین موعد ممکن حاضر می‌شوند؛ این حکم مانع اعمال حقوق طرف زیان‌دیده در صورت تقصیر طرف دیگر نیست.

مبنا: مواد ۱ تا ۳ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول و مقررات ثبتی مرتبط.

مادهٔ ۶: تحویل ملک

تحویل ملک در تاریخ (تاریخ تحویل) در محل ملک انجام می‌شود و با امضای صورت‌جلسه تحویل محقق خواهد شد.

صورت‌جلسه تحویل باید، حسب مورد، وضعیت تخلیه، تعداد کلید و ریموت، قرائت کنتورهای آب، برق و گاز، وضعیت پارکینگ و انباری، لوازم و ملحقات، عیوب قابل مشاهده و بدهی‌های اعلام‌شده را ثبت کند.

فروشنده متعهد است ملک را جز موارد صریح این قرارداد، خالی از اشخاص و اموال و بدون مانع تصرف تحویل دهد.

کلیدها، ریموت‌ها و ملحقات موضوع تحویل عبارت‌اند از: (کلیدها و ملحقات).

تا زمان تحویل، هزینه‌های مربوط به استفاده و تصرف ملک بر عهده فروشنده است؛ بدهی‌های مصرفی و شارژ نیز مطابق مادهٔ ۸ تسویه می‌شوند.

مبنا: مواد ۳۶۲ و ۳۶۷ تا ۳۶۹ قانون مدنی.

مادهٔ ۷: بدهی‌ها و مفاصاحساب‌ها

بدهی آب، برق، گاز، تلفن، اینترنت، شارژ ساختمان، عوارض شهرداری و سایر هزینه‌های مربوط تا تاریخ تحویل بر عهده فروشنده و پس از آن بر عهده خریدار است؛ مگر در موردی که قانون یا این قرارداد صریحاً ترتیب دیگری مقرر کند.

مالیات نقل‌وانتقال و عوارض قانونی هرکدام بر عهده شخصی است که قانوناً مکلف به پرداخت آن است. توافق خصوصی، تکلیف قانونی مرجع عمومی را تغییر نمی‌دهد و فقط می‌تواند حق رجوع داخلی میان طرفین ایجاد کند.

بدهی‌ها و وضعیت تسویه به شرح (بدهی آب، برق، گاز و شارژ) و تسویه تا تحویل است.

مبنا: مقررات اختصاصی مالیات، شهرداری و خدمات.

مادهٔ ۸: مستحق‌للغیر درآمدن ملک

چنانچه تمام یا بخشی از مورد معامله مستحق‌للغیر قطعی شناخته شود یا معلوم گردد فروشنده اختیار انتقال آن را نداشته است، فروشنده مکلف به استرداد ثمن دریافتی مربوط، هزینه‌های مستقیم و متعارف انجام‌شده و غرامت‌های قابل مطالبه طبق قانون است؛ مشروط به احراز شرایط قانونی، از جمله جهل خریدار به فساد معامله.

میزان غرامت تابع قانون و رأی لازم‌الاتباع مرجع صالح در زمان رسیدگی است و این قرارداد مبلغ ثابت یا روش مغایر با قانون برای آن تعیین نمی‌کند.

مبنا: مواد ۳۹۰ و ۳۹۱ قانون مدنی؛ رأی وحدت‌رویه ۷۳۳ و ۸۱۱.

مادهٔ ۹: وجه التزام تأخیر فروشنده

در صورت تخلف قطعی فروشنده از حضور و آمادگی برای تنظیم سند رسمی یا تحویل در موعد مقرر، فروشنده بابت هر روز تأخیر مبلغ (مبلغ) ریال وجه التزام به خریدار می‌پردازد.

این وجه التزام، بدل خسارت تأخیر در همان تعهد است و مانع مطالبه اصل تعهد نیست؛ مگر آنکه در این قرارداد صریحاً خلاف آن نوشته شود.

تأخیر ناشی از عدم همکاری خریدار، عدم پرداخت ثمن، تعطیلی رسمی دفترخانه، دستور مرجع صالح یا حادثه‌ای که عرفاً قابل دفع نبوده و رابطهٔ سببیت آن احراز شود، به مدت اثر مانع محاسبه نمی‌شود.

مادهٔ ۱۰: وجه التزام تأخیر خریدار

در صورت تخلف قطعی خریدار از پرداخت مبلغ مقرر یا حضور در دفترخانه در موعد مقرر، خریدار بابت هر روز تأخیر مبلغ (مبلغ) ریال وجه التزام به فروشنده می‌پردازد.

این وجه التزام، بدل خسارت تأخیر در همان تعهد است و مانع مطالبه اصل تعهد نیست؛ مگر آنکه در این قرارداد صریحاً خلاف آن نوشته شود.

تأخیر ناشی از عدم همکاری فروشنده، عدم امکان قانونی انتقال، عدم فراهم‌کردن مدارک یا مانع خارج از اختیار خریدار که رابطهٔ سببیت آن احراز شود، به مدت اثر مانع محاسبه نمی‌شود.

مبنا: مواد ۲۱۹، ۲۲۰، ۲۲۱ و ۲۳۰ قانون مدنی.

مادهٔ ۱۱: خیارات و اسقاط خیارات

طرفین فقط خیارات زیر را با علم به آثار آن ساقط می‌کنند: (خیارات ساقط‌شده).

خیار تدلیس، حقوق ناشی از مستحق‌للغیر درآمدن، بطلان، عدم نفوذ، فقدان اختیار فروشنده، تخلف از اوصاف اساسی تصریح‌شده و حقوق آمره قانونی ساقط نمی‌شود؛ مگر در حدودی که قانون اجازه دهد و موضوع، مصداق و اثر آن صریحاً در همین قرارداد ذکر شده باشد.

بازدید خریدار به‌تنهایی اسقاط حق ناشی از عیب پنهان یا تدلیس نیست.

مبنا: مواد ۳۹۶ تا ۴۴۸ قانون مدنی.

مادهٔ ۱۲: کاتب، ثبت الکترونیکی و کد رهگیری

کد رهگیری (کد رهگیری) در صورت وجود، شناسهٔ ثبت قرارداد است و به‌تنهایی سند رسمی انتقال مالکیت نیست.

در معاملات مشمول قانون الزام، طرفین باید فرایند ثبت رسمی را تا مرحله تنظیم سند رسمی دنبال کنند.

مبنا: مواد ۱، ۲ و ۳ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول.

مادهٔ ۱۳: کمیسیون مشاور املاک

اگر معامله با وساطت مشاور املاک انجام شده باشد، حق‌الزحمه مشاور املاک طبق تعرفه لازم‌الاجرا در زمان استحقاق محاسبه می‌شود.

سهم هر طرف، مبلغ یا درصد، مالیات و عوارض قانونی و زمان پرداخت در رسید جداگانه درج می‌شود.

کمیسیون جزء ثمن نیست و پرداخت آن، به‌تنهایی دلیل تحقق بیع یا انتقال رسمی نیست.

مبنا: مقررات تعرفه مشاوران املاک و مالیات مربوط.

مادهٔ ۱۴: تعداد نسخه‌ها

این قرارداد و پیوست‌های شماره (شماره پیوست‌ها) در ۳ نسخه متحدالمتن و متحدالاعتبار امضا شد.

تمام صفحات و پیوست‌ها باید به امضای طرفین برسد. هر اصلاح یا الحاق فقط با امضای همه اشخاص ذی‌نفع معتبر است.

نسخه الکترونیکی در صورت احراز اصالت و قابلیت انتساب، تابع مقررات ادله الکترونیکی است.

مبنا: قواعد اسناد و ادله.

پرسش‌های رایج

عبارت «ملک با تمام متعلقات» در قرارداد کافی است؟

عبارت کلی «ملک با تمام متعلقات» به‌تنهایی کافی نیست، چون ممکن است جای مشخصات دقیق را بگیرد. پارکینگ، انباری، پلاک ثبتی، حقوق ارتفاقی و مبلغ هر پرداخت را جداگانه بنویسید و مشخصات واحد را با سند یا صورت‌مجلس تفکیکی تطبیق دهید.

آیا قولنامه دستی اعتبار دارد؟

نمی‌توان برای همهٔ قراردادهای دستی یک حکم واحد داد. تاریخ ایجاد حق، وضعیت ثبتی ملک، نوع سند و مقررات قانون الزام باید بررسی شود. بر پایهٔ ماده ۱ قانون الزام، عمل حقوقی که نتیجهٔ آن انتقال مالکیت عین است باید در سامانه ثبت الکترونیک اسناد به ثبت برسد.

آیا کد رهگیری جای سند رسمی است؟

خیر. کد رهگیری به‌تنهایی جای سند رسمی انتقال نیست. پیش‌نویس کاتب، شناسهٔ سامانه و سند رسمی سه وضعیت متفاوت‌اند؛ در سازوکار ماده ۳ قانون الزام، مشاور املاک در موارد مشمول باید پیش‌نویس قرارداد را در سامانه ثبت الکترونیک اسناد درج و برای تنظیم سند رسمی به دفترخانه منعکس کند.

آیا شاهد برای قرارداد لازم است؟

شاهد شرط عمومی اعتبار سند عادی نیست، مگر قانون خاص مقرر کند؛ با این حال امضای شاهد می‌تواند از نظر اثباتی مفید باشد. در فهرست اطلاعات قرارداد، شاهدان و تعداد نسخه‌های قرارداد در کنار مشخصات فروشنده و خریدار می‌آید؛ نام و مشخصات آن‌ها را جداگانه بنویسید.

ثمن قرارداد را به ریال بنویسیم یا تومان؟

ثمن کل را به ریال بنویسید و معادل تومان آن را هم بیاورید؛ همین ثمن مبنای جدول پرداخت است. هر پرداخت را در یک ردیف جدا با مبلغ، تاریخ، روش پرداخت و وضعیت ثبت کنید و مانده‌ای را که در دفترخانه پرداخت می‌شود جداگانه بنویسید.

اگر فروشنده نماینده باشد در قرارداد چه بنویسیم؟

مشخصات کامل فروشنده و خریدار را همراه سمت نماینده بنویسید. اگر فروشنده نماینده است، پیش از امضا اختیار او و مدت اعتبار آن را بررسی کنید. هویت فروشنده و مالکیت او را هم با سند تطبیق دهید تا طرف قرارداد و مالک روشن باشد.

بدهی آب و برق و گاز و شارژ ملک را چطور تعیین تکلیف کنیم؟

بدهی‌های آب، برق، گاز، شارژ و عوارض را پیش از امضا تعیین تکلیف کنید و نتیجه را در قرارداد بنویسید. وضعیت رهن، بازداشت و محدودیت انتقال را هم همان زمان بررسی کنید تا بدهی یا محدودیتی پس از امضا ناگهانی پیدا نشود.

تحویل ملک و صورت‌جلسه تحویل را چطور بنویسیم؟

تاریخ و شرایط تحویل ملک را در قرارداد بنویسید و برای روز تحویل صورت‌جلسهٔ تحویل تنظیم کنید. وضعیت تحویل، کلید و تخلیهٔ ملک باید پیش از امضا روشن شود تا زمان و شرایط تحویل میان خریدار و فروشنده محل اختلاف نشود.

منبع‌ها

  1. قانون مدنی (مواد ۲۱۹ و ۲۲۰) rc.majlis.ir
  2. قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول — مواد ۱ تا ۳ qavanin.ir
  3. قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، مادهٔ ۱ (پژوهشگاه مجلس) rc.majlis.ir
  4. قانون مدنی — مشخصات قانون در qavanin.ir qavanin.ir
  5. قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول — روزنامه رسمی rrk.ir
  6. رأی وحدت‌رویه ۸۳۲ ـ ۱۴۰۲/۰۳/۳۰ (سامانهٔ آرای پژوهشگاه قوه قضاییه) ara.jri.ac.ir
  7. رأی وحدت‌رویه ۸۱۱ ـ ۱۴۰۰/۰۴/۰۱ rc.majlis.ir

عدد یا جمله‌ای در این صفحه نادرست یا کهنه است؟ گزارش خطا

نظرها و پرسش‌ها

تجربه یا پرسشتان را بنویسید؛ پاسخ و نظر شما به خوانندهٔ بعدی هم کمک می‌کند.

نظر پس از بررسی منتشر می‌شود. ایمیل و شماره نمی‌خواهیم؛ اطلاعات تماس هم ننویسید.

نظرتان رسید و پس از بررسی، معمولاً تا یک روز، همین‌جا منتشر می‌شود.

بیشتر بخوانید

خواندنی‌های مرتبط

ابزار این صفحه

ابزارهای مرتبط، همین‌جا

ملک‌دان ۹ محاسبه‌گر و ۷ قراردادساز رایگان دارد:همهٔ محاسبه‌گرهاهمهٔ قراردادها